Krzyk kszyka

Choć kszyk brzmi jak krzyk, to krewnym jego nie jest.

Etymologia słowa KSZYK

  • Rodzima nazwa o dźwiękonaśladowczym pochodzeniu.
  • Jedna z hipotez wyprowadza nazwę bezpośrednio od onomatopei kszk! / kszyk! naśladującej głos wydawany przez kszyka po oderwaniu się od ziemi.
  • Druga hipoteza objaśnia nazwę jako derywat wsteczny od dźwiękonaśladowczego czasownika kszykać / ksykać ‘wydawać dźwięk przypominający głoskę [s], wydawać syk’.
  • Bekas kszyk nazywany jest także barankiem i koziołkiem, co wiąże się z kolei z przypominającym beczenie barana lub kozy odgłosem, jaki wydają wibrujące sterówki ptaka podczas jego lotu godowego.
Kszyk wziął nazwę od swojego krzyku. Grafika zaczerpnięta z publikacji „British game birds”, źródło: Biodiversity Heritage Library (DP).
Głos bekasa kszyka (Gallinago gallinago) podrywającego się do lotu. Autor nagrania: Peter Boesman, źródło: xeno-canto, CC BY-NC-ND 4.0. Udostępniane na licencji CC BY-NC-ND 4.0.
Dźwięk wibrujących sterówek bekasa kszyka (Gallinago gallinago) podczas jego lotu godowego. Autor nagrania: Tero Linjama, źródło: xeno-canto, CC BY-NC-SA 4.0. Udostępniane na licencji CC BY-NC-SA 4.0.

Bibliografia:

  • Bańkowski A. (2000), Etymologiczny słownik języka polskiego, t. 1, Warszawa.
  • Sławski F. (1966–1969), Słownik etymologiczny języka polskiego, t. III, Kraków.
  • Sokołowski J. (1958), Ptaki ziem polskich, t. II, Warszawa.
  • Strutyński J. (1972), Polskie nazwy ptaków krajowych, Wrocław–Warszawa–Kraków–Gdańsk.